Wie nietsvermoedend langs de oevers van het Reschenmeer rijdt, ziet een mooi maar tamelijk gewoon bergmeer. Het water is weliswaar van het helderste blauw en de oevers liggen tussen de indrukwekkende zuidelijke uitlopers van de Alpen, op de grens van Italië en Oostenrijk – toch lijkt het voor de toevallige passant misschien een aangename plek om even te stoppen, maar beslist het omrijden niet waard. En dan, uit het niets, zie je opeens een halfverzonken kerktoren uit het water oprijzen.

De kerktoren is het enige overblijfsel van het verzonken Zuid-Tirolse dorp Curon – Graun im Vinschgau voor de Duitstalige inwoners – en trekt dagelijks busladingen vol toeristen die zelfs in de rij moeten staan voor een selfie. Curon vormt ook het decor voor de geslaagde roman Ik blijf hier van de Italiaanse bestseller-auteur Marco Balzano. Italianen zijn sowieso hot in de Nederlandse literatuur en net als in De acht bergen van Paolo Cognetti is in Ik blijf hier het ongepolijste, eerlijke leven in de bergen een belangrijk thema.Omslag ik blijf hier

We volgen hoofdpersonen Erich en Trina, twee Duitssprekende inwoners van Curon, vanaf het begin van de twintigste eeuw. Ik blijf hier leest als een lange brief die Trina rond 1960 aan haar dochter schrijft, die tijdens de Tweede Wereldoorlog op achtjarige leeftijd door Trina’s kinderloze broer en schoonzus is meegenomen en nooit meer is teruggekeerd. Het verhaal van Trina en Erich is weliswaar een roman, maar de tragische geschiedenis van het dorp berust zoveel mogelijk op feiten.

De terugblik van Trina op haar leven in Curon stemt je als lezer niet bepaald vrolijk, maar dompelt je wel onder in de bijzondere verhaal van het bergdorp. Daar kabbelde het boerenleven begin twintigste eeuw rustig voort, totdat Mussolini de macht greep. Toen kwamen er decreten uit Rome: die werden door de Duitstalige inwoners gewantrouwd en vaak niet eens begrepen. Opeens werd Italiaans de voertaal op scholen en moesten mannen als Erich meevechten in Mussolini’s oorlogen op de Balkan. Geen wonder dat Hitler door velen in het dorp als redder van de Duitse gemeenschap werd gezien. Erich en Trina weigerden echter partij te kiezen en moesten vluchten: een spannende, barre en rauwe tocht de bergen in. In Zuid-Tirol, zo schrijft Marco Balzano zelf in een nawoord, ging het fascisme naadloos over in het nazisme.

En dan is er nog het verhaal van die bijzondere kerktoren. De titel Ik blijf hier verwijst naar het verzet van de inwoners van Curon – in het boek aangevoerd door Erich en Trina – tegen de bouw van een dam. Het stuwmeer dat door die dam zou ontstaan, zou het dorp onder water zetten. Ook in werkelijkheid verzette de bevolking zich jarenlang met hand en tand en streed tot het bittere eind maar zelfs interventie van de Paus kon niet voorkomen dat in 1950 twee natuurlijke bergmeren tot één kunstmatig stuwmeer werden samengevoegd. Curon verdween onder 22 meter water en alleen haar klokkentoren herinnert nog aan een veelbewogen geschiedenis, als een grafsteen voor het dorp.